Bir Afrika Futbolu Uzmanı - Claude Le Roy

Claude Le Roy

“Nereye giderseniz gidin aynı teknik adam olabilirsiniz. Sadece farklı yerlerde ve farklı bakışlar altında çalışmayı öğrenmelisiniz” – Claude Le Roy

Geçen yazdığım Herve Renard yazısından sonra sanırım biraz da Calude Le Roy’dan bahsetmemek olmazdı.  Renard’ın yakın dostu ve Afrika Futbolu’nun bir diğer efsane ismi olan 67 yaşındaki Le Roy’u şimdi yakından tanıyalım.

Futbolculuk Yılları

6 Şubat 1948 Fransa doğumlu olan Le Roy, sadece Afrika futbolu için değil Avrupa futbolu içinde de önemli görevlerde yer almış son derece tecrübeli bir isimdir. 1968’de başlayan futbolculuk kariyerinde hep Fransız takımlarında forma giymiştir. Sırasıyla; Fc Rouen, Ajaccio, Avignon, Stade Lavallois ve Amiens takımlarında oynamıştır. Bir orta saha oyuncusu olan Le Roy, Çıktığı 315 maçta 33 gol atmıştır. Yine de görüldüğü gibi pek de popüler olmayan bir futbolculuk kariyerine 

sahiptir.

Teknik Direktörlüğe İlk Adımları

1980 yılında, teknik direktörlüğe ilk adımını 32 yaşında futbolcu-menejer olarak küçük bir Fransız takımı olan Amiens’de atmıştır. Bir yıl sonra da futbolu bırakan Le Roy 1983’e kadar Amiens’de görev yapmıştır. Görev yaptığı sürede takımını Lig 2’ye çıkaramamıştır. Daha sonra ise oradan ayrılıp Grenoble ile anlaşmış ve ilk sezonunda Lig 1’de 7.sırada tamamlamıştır.

I.Afrika Dönemi ve Gelen Şampiyonluk (1985 - 1992)

1985 yılında çok kısa bir süre Birleşik Arap Emirlikleri takımı olan Al-Shabab’da çalışan Le Roy aynı yıl 1984 Afrika Uluslar Kupası şampiyonu olan Kamerun Milli Takımı ile anlaşmıştır.

Roger Milla’lı, Emmanuel Kunde’li, François Omam-Biyik’lı,Andre Kana Biyik’lı çok güçlü bir Kamerun kadrosunu elinde bulunduran Le Roy’un ilk Afrika Uluslar Kupası macerası çok şanssız geçmiştir. Gruplarda bir hayli zorlanan Kamerun, son maçında Cezayir’i 3-2 yenerek adını yarı finale yazdırmıştır. Yarı finalde de Fildişi Sahilleri’ni Milla’nın attığı golle geçen Kamerun, finali ise Mısır’a karşı normal süresi 0-0 biten maçta penaltılar sonucu 6-5 kaybetmiştir.

Umudunu kaybetmeyen Le Roy ve öğrencileri 1988’de ise bu sefer bu kupayı kazanma başarısı göstermişlerdir. Le Roy bu başarıya henüz 40 yaşındayken elde etmiştir. Her ne kadar gruplar yine onlar için sönük geçse de yarı finalde Fas’ı 1-0’la geçerek finale yükselmişlerdir. Finalde de ise Nijerya’yı 1-0’ mağlup ederek şampiyon olmuşlardır.

1985 – 1988 yılları arası geçen Kamerun macerasında 15 galibiyet, 6 beraberlik, 6 mağlubiyet bulunduran Le Roy, 1 tane Afrika Kupası ikinciliği ve 1 tane de Afrika Kupası sığdırmıştır. Ama buna rağmen görevinden ayrılmış ve 1989 yılında Senegal Milli Takımı ile anlaşmıştır.

1990 Afrika Uluslar Kupası’na bu sefer Senegal ile giden Le Roy’un karşısına gruplarda, geçen turnuva da şampiyon yaptığı Kamerun çıkmıştır. Eski takımını 2-0’la geçen ve onları turnuvanın dışına iten Le Roy, Senegal ile grup aşamasında Kenya ve Zambiya’dan da beraberlik kopararak adını yarı finale yazdırmıştır. Ama yarı finalde Cezayir’e 2-1 kaybetmiş ve de 3.lük maçında da Zambiya’ya yenilerek turnuvayı 4. olarak kapatmıştır. 1988 şampiyonasında yer alamayan Senegal için şüphesiz dördüncülük önemli bir başarıydı.

1991 yılında, Batı Afrika ülkeleri arasında düzenlenen Amilcar Cabral Kupası’nı gol yemeden kazanmayı başardılar.

2 yıl sonra ise bu sefer Senegal Afrika Uluslar Kupası’na ev sahipliği yaptı. Bunun yanında bir de turnuvanın değişen formatından bahsetmek gerek. Daha önce 2 gruptan oluşan 4’er ülkeli, toplam 8 ülkeyi barındıran turnuva 1992 ile beraber değişmiş, artık 4 gruplu 3’er ülkeden oluşmaya başlamıştır. Yani turnuvaya artık 8 değil 12 ülke katılmaktadır. Ama puan sistemi hala eskisi gibi aynı kalmış, yani galibiyetin 2 puan olduğu sistem devam etmiştir.

A grubunda yer alan Senegal ilk maçını Nijerya’ya 2-1 kaybetse de ikinci maçında Kenya’yı 3-0’la geçerek adını çeyrek finale yazdırmıştır. Çeyrek finalde ise rakip adeta kaderin bir cilvesi olarak yine Kamerun’dur. Geçtiğimiz turnuvada eski takımını saf dışı bırakan Le Roy, bu sefer Kamerun’a son dakika golüyle elenmiş ve takımının ev sahipliği yaptığı turnuvaya erkenden veda etmiştir. Her şeye rağmen Le Roy’lu Senegal son iki turnuvada önemli işler başarmıştır.

1992 yılında kontratının bitimiyle Senegal’deki görevinden ayrıldı. 

Senegal’den ayrıldıktan sonra 2 yıl dinlenen Le Roy, bu sefer yepyeni bir macera için kıta değiştirdi ve kendini Malezya Milli Takımı’nda buldu. Malezya’nın başında sadece 11 maça çıktı ve 2 galibiyet alabildi. 1996’nın Şubat’ında ayrıldıktan sonra bir süre Canal +’da yorumculuk yapmaya başladı.

Kulüp Kariyerine Dönüş

90’lı yılların ikinci yarısına geldiğimizde bu sefer kendisini farklı rollerde ama önemli kulüplerde görüyoruz.  İlk önce 1996’da Milan’da futbol danışmanlığı görevini üstlendi. Oradan ayrıldıktan sonra 1997-1998 sezonunda Fransa’ya geçerek PSG’nin futbol direktörü oldu. 97 yazı baya hareketli geçen Paris’e Marco Simone, Christope Revault, Franck Gava, Florian Maurice gibi isimleri takıma aldırdı. Takımın genç hocası Brezilya’lı Ricardo Gomes ile beraber iyi bir ikili oluşturdular. Bu sağlam ilişki ve temeli atılan kadro 1998 yılında Fransa’nın iki önemli kupası olan Fransa Lig Kupası’nı ve Fransa Kupası’nı getirmiştir. Her ne kadar bu iki kupada başarılı olsalar da geçtiğimiz sezonu 2.bitiren takım sezonu bu kez 8.olarak bitirmiştir.

1998 Dünya Kupası ve 2.Kez Kamerun

PSG’deki görevinden ayrıldıktan sonra Le Roy yeniden teknik adamlığa ve Afrika futboluna geri dönmüştür. Bu sefer dönüşü kendi ülkesinde yapılacak olan Dünya Kupası ile olmuştur. 1988’de ayrıldıktan 10 yıl sonra Kamerun’un başına geçen Le Roy’un gene elinde iş yapabilecek genç isimler bulunuyordu. Salomon Olembe, Pierre Wome, Lauren, Joseph – Desire Job, Rigobert Song ve Samuel Eto’o bunlardan bazılarıydı.

B grubunda yer alan Kamerun’un, rakipleri Avusturya,Şili ve İtalya’ydı. Gruptaki ilk maçlarını Avusturya’ya karşı oynayan Kamerun galibiyeti son dakikada yedikleri golle kaçırmışlardı. Daha sonra İtalya’dan 3 yiyen Kamerun, grubun son maçında Şili ile 1-1 berabere kalarak grubu 2 puanla sonuncu sırada bitirdi.

Yeni Deneyimler ve II.Afrika Dönemi

1998 Dünya Kupası’nın bitimiyle Kamerun’dan ayrılan Le Roy bir sene sonra yeniden kulüp kariyerine döndü ve Kasım 1999’da ülkesinin takımlarından RC Strasbourg’un başına geçti. Strasbourg bir önceki sezon Pascal Nouma, Oliver Dacourt gibi isimleri göndermişti. Sezonu orada tamamladı ve 17.sırada aldığı takımı Lig 1’i 9.sırada bitirdi. 

2002-2003 sezonunda ise direksiyonu bu sefer Çin’e kıran Le Roy, yanına Herve Renard’ı da alarak Shangai Cosco takımının başına geçti. Buradaki yıllarıyla ilgili olarak şu sözleri söylemiştir:

“Şangay, çok harika ve etkileyici bir şehir. Ayrıca Çin futbol için kaynaklarla dolu bir ülke. Ama orada birkaç kötü şeyle karşılaştım. Futbolculara hile yapmayı öğretmek için ortak kamplar bulunuyordu. 28-29 yaşındaki adamlar çocukları ve karılarının önünde bu işi öğreniyorlardı. Futbolcular disiplinli olmalı evet kazanmak da önemli ama bu işten zevk almalısınız. ”

2003 yılında Çin’den ayrıldıktan sonra 2004 yılında Avrupa’ya dönmüş, İngiltere’de 4.lig takımı Cambridge United takımının başına geçmiştir. Yanında gene Renard vardır. Kısa bir süre sonra oradan ayrılmış ve görevini yardımcısı Renard’a bırakmıştır. Oradaki yıllarıyla ilgili olarak: “Benim tek işim aslında bir arkadaş Renard’a yardımcı olmaktı. İşin doğrusu o kulübü biz kurtarmıştık. Sadece 8 maçta 23.sıradan alıp 13.sıraya getirmiştik.” demiştir.

2004 yılı devam ettiği sürede Le Roy bir kez daha kara kıtaya dönmeye karar verdi. Bu sefer ise farklı bir ülkeye; Demokratik Kongo’nun başına geçti. Ülkemizde de yakından tanınan Lomana LuaLua ve Shabani Nonda gibi isimlerle beraber 2006 Afrika Uluslar Şampiyonası’nda boy göstermişlerdir. Grup aşamasında son maçta farklı aralıklarla iki kere çalıştırdığı Kamerun’a yenilseler de grubu 4 puanla averajla 2.sırada bitirmeyi başarmışlardı. Ama çeyrek finalde şampiyon olacak olan Mısır’a 4-1 yenilerek turnuvaya veda etmişlerdi.

Eylül 2006’da bu sefer Le Roy, bir başka Afrika ülkesi olan Gana Milli Takımı’nın başına geçmiştir. 2006 Dünya Kupası’nda son derece başarılı bir performans göstererek gruptan çıkan Muntari’li, Essien’li, Gyan’lı Gana’nın bu başarısından sonra görevi üstlenmek başarı beklentisini de beraberinde getiriyordu. Şubat 2008’de FIFA sıralamasında takımı 14.sıradaydı ve bu da Gana’nın tarihindeki en üst sıra anlamına geliyordu. 2008 Afrika Uluslar Şampiyonası’na geldiğimizde yanına yine yardımcısı olarak Renard’ı aldı ve onunla beraber takımı; Gine, Fas ve Namibya’nın olduğu gruptan zorlanmadan 9 puanla 1.sırada çıkma başarısı gösterdi. Çeyrek finalde de Njerya’yı 2-1’le geçtikten sonra, yarı finalde ‘yine’ Kamerun’a elenmekten kurtulamamıştı Le Roy. 3.lük madalyasını da Mısır’a kaptırdıktan sonra mayıs ayında sözleşmesinin sona ermesiyle beraber ülkeden ayrılmıştır.

Bir Kez Daha Asya

Temmuz 2008’e geldiğimizde Le Roy, Afrika-Asya arasındaki medcezirde bu sefer kendini Asya kıtasında, Umman Milli Takımı’nın başında buluyordu. Geçtiğimiz Asya Kupası ve Körfez Ulusları Kupası’nda başarısızlığa uğrayan Umman için, Le Roy yeniden yükselmenin bir umudu oluyordu. O da bu umutları yeşertecek bir şekilde, takımının 2009’da Körfez Ulusları Kupası’nı kazanmasında öncülük etmişti.

Daha sonra 2011 yılının martında Suriye Milli Takımı ile anlaştı ama aynı yılın mayıs ayında istifa etti.

 III.Afrika Dönemi

Suriye’den ayrıldıktan sonra Le Roy, aynı yıl yine Demokratik Kongo Cumhuriyeti ile anlaştı. 2012 Afrika Uluslar Kupası’na katılamadılar ama hemen bir yıl sonra Le Roy kendini yine Afrika Uluslar Kupası’nda gösterme şansı buldu. Gana, Mali ve Nijer’in olduğu grupta 3 maçta 3 beraberlik alan Demokratik Kongo 3 puanla 3.sırada yer alarak turnuvaya erken veda etti.

2013 yılının sonlarına geldiğimizde bu sefer Kongo Milli Takımı ile anlaştı. Böylece bu, kariyerinde çalıştırdığı 5. Afrika takımı oldu. 2015 Afrika Uluslar Kupası’na Kongo ile, kişisel olarak 8.kez giden Le Roy, ev sahibi Ekvator Ginesi, Gabon ve Burkina Faso’nun olduğu gruptan 7 puanla 1.sırada çıkma başarısı gösterdi. Ama çeyrek finalde, Kongo derbisinde, takımı maçı uzun bir süre 2-0 önde götürmesine rağmen maçın sonlarında konsantrasyon problemi yaşadı ve 4-2 kaybetti. Ama yinede Kongo için çeyrek final ve gösterilen mücadele azımsanmayacak düzeydeydi.

**

Dünya üzerindeki coğrafyaların çoğunda çalışan bir isim olan Le Roy, birçok farklı ülkeyi,yaşamı ve dinamiği tatmış durumda. Kariyerinde birçok defa Afrika Uluslar deneyimi görmüş tam bir Afrika futbolu uzmanı. Ayrıca birçok ünlü futbolcuyla çalışma şansı bulmuş, geleceğin önemli teknik direktörleri arasında gösterilen Renard ile birçok defa çalışmış durumda. Bütün bunların yanında İngiltere'de, İtalya'da ve Fransa'da çalışmış bir isim. Bu macera dolu kariyerine şuanda Kongo’da devam etse de geleceğin ne göstereceği tabi ki de bilinmez…

KAZANDIĞI KUPALAR

1988 Afrika Uluslar Kupası – Kamerun
1991 Amilcar Cabral Kupası – Senegal
2009 Körfez Ulusları Kupası - Umman